BWV 906

All of Bach: een project van de Nederlandse Bachvereniging

Fantasie en fuga in c klein

BWV 906 uitgevoerd door Masato Suzuki
Voorburg

"Als je het eigen muziekhandschrift van Bach leest voel je de energie die hij in het schrijven legde."

Op het extreme af

Hier waagt Bach zich aan de stijl van de jongere generatie.

Johann Sebastian was niet de enige thuis die componeerde. Het is dat we van deze Fantasie en fuga in c klein twee manuscripten in Bachs eigen handschrift hebben, anders zou je bijna denken dat dit een werk was van een van zijn componerende zoons, Carl Philipp Emanuel of Wilhelm Friedemann. De titel Fantasie, de beweging in triolen, het wat grillige maar toch luchtige karakter: het zijn allemaal kenmerken van de empfindsame (gevoelige) stijl. En die is veel vaker terug te vinden in de werken van Bachs zoons dan in die van Bach zelf. Ook de handkruisingen – waarbij de ene hand onder de andere door gaat – duiken later regelmatig op in het werk van de beide zoons. Ze pikten thuis van alles op in hun tienerjaren.

Met de fuga veranderen de zaken. Bestond de chromatiek in de fantasie nog uit versieringen van de melodie, in de fuga wordt die structureel op het extreme af. En ook met de andere stemmen probeert Bach de chromatiek niet netjes te kanaliseren. Hij gebruikt voortdurend rare verminderde en overmatige akkoorden, soms met nog extra dissonanten erbij. Het geheel wordt een soort harmonische lachspiegel, alsof een normale fuga ontspoord is geraakt.

En dan plots iets heel anders! Vanuit het niets keren de snelle noten terug en daarna verschijnt een nieuw thema. Vervolgens zijn er zelfs handkruisingen, een techniek die Bach zelden in fuga’s gebruikt. En net wanneer het chromatische fugathema weer terugkeert en Bach de zaken lijkt te gaan ophelderen, eindigt het handschrift midden op een bladzijde. Zo blijven we wat vertwijfeld achter met een muzikaal vraagteken.


BWV
906

Titel
Fantasie en fuga in c klein

Genre
klavierwerk

Jaartal
1726-1740

Stad
Leipzig

Bijzonder
De fuga is onvoltooid – alleen de eerste 48 maten zijn overgeleverd.

Cast & Crew

Publicatiedatum 30 september 2016
Opnamedatum 3 december 2015
Locatie Voorburg
Klavecimbel Willem Kroesbergen, Utrecht 1987 naar J. Couchet
Klavecinist Masato Suzuki
Camera en montage Gijs Besseling
MUZIEKOPNAME, -MONTAGE EN -MIX Guido Tichelman
Regie Jan Van den Bossche, Hanna Schreuders
Interview Gijs Besseling
ondertitels Geert van Bremen, Atsuko Kohashi

Vocale teksten

Origineel

Vertaling

Print

Deze werken vind je misschien ook mooi