BWV 895

All of Bach: een project van de Nederlandse Bachvereniging

Prelude en fuga in a klein

BWV 895 uitgevoerd door Kris Verhelst
in haar huis in Antwerpen, België

Kan Kris Verhelst zich een leven zonder Bach voorstellen?

Daar wil ik wel meer van

Avontuurlijker, fantasierijker en smakelijker.

Meteen aan het begin is duidelijk: dit is een vroege Bach. Zo’n snelle riedel die plots op een onverwachte noot eindigt, is typisch zo’n grillig muzikaal gebaar dat we ook uit Bachs andere vroege werken kennen. En wat erop volgt, bevestigt die eerste indruk. Wie bijvoorbeeld de Toccata in d klein, BWV 913, nog in de oren heeft, hoort meteen allerlei overeenkomsten.

Er is wel geopperd dat dit stuk misschien het enig bewaard gebleven werk is uit een reeks van didactische kleine preludes en fuga’s. In de vroegste bron wordt het in ieder geval inderdaad zo gebruikt. Die eerste bron is namelijk een handschrift met een hele serie preludes, intonaties en fuga’s in verschillende toonsoorten van allemaal ongeveer dezelfde omvang. De andere werken zijn van componisten als Pachelbel, Wecker, Zachow, Krieger en Werckmeister. Het handschrift werd op 3 april 1709 begonnen door Johann Christoph Bach (1673-1727), een verre verwant – en dus niet de gelijknamige oom of broer - van Johann Sebastian die in het stadje Gehren in het Thüringse woud cantor en organist was. Deze Johann Christoph gebruikte het waarschijnlijk in zijn eigen lespraktijk.

In het oeuvre van Bach zelf neemt deze Prelude en fuga in a klein een relatief bescheiden plaats in, maar in zo’n verzamelhandschrift valt het ineens weer in positieve zin op, zelfs zonder dat zijn naam erbij staat. Het is net een stuk avontuurlijker, fantasierijker en smakelijker dan de rest. Hoeveel studenten zouden tegen Johann Christoph Bach gezegd hebben: “hé, de componist van die fuga, daar wil ik wel meer van?”


BWV
895

titel
Prelude en fuga in a klein

genre
klavierwerk

jaartal
vroeg werk, in elk geval vóór 1725

stad
onbekend

eerste uitvoering
onbekend

Cast & Crew

Publicatiedatum 16 juni 2017
opnamedatum 17 september 2016
locatie Antwerpen, België
klavecinist Kris Verhelst
klavecimbel Emile Jobin naar Johannes Daniel Dulcken, 1747
Regie Jan Van den Bossche, Hanna Schreuders
MUZIEKopname, MONTAGE en MIX Guido Tichelman
Camera en interview Gijs Besseling
PRODUCTIE Hanna Schreuders

Vocale teksten

Origineel

Vertaling

Print

Deze werken vind je misschien ook mooi